ΑΡΘΡΑ - BLOG

Βιταμίνη D: ο φύλακας άγγελος της υγείας μας

Η βιταμίνη D είναι μία πολύτιμη βιταμίνη για το ανθρώπινο σώμα γιατί συμμετέχει σε πολλές λειτουργίες ζωτικής σημασίας.

Ο βασικότερος ρόλος της είναι η συμμετοχή της στην αποθήκευση και απορρόφηση του ασβεστίου, του φωσφόρου και ψευδαργύρου και γι αυτό θεωρείται απαραίτητη για την καλή υγεία των οστών και τη λειτουργία των μυών. Έτσι εξηγείται γιατί σε περιπτώσεις οστεοπενίας ή οστεοπόρωσης, ανευρίσκονται επίσης χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D.
 
Εκτός όμως από την ευεργετική της επίδραση στο σκελετό, η βιταμίνη D είναι εξίσου αναγκαία για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος, τον έλεγχο  των επιπέδων σακχάρου καθώς επίσης και για την πρόληψη διαφόρων σοβαρών ασθενειών, όπως σκλήρυνση κατά πλάκας, υπέρταση, καρδιακή νόσος, κάποιες ψυχιατρικές παθήσεις και κάποιες μορφές καρκίνου, κυρίως του εντέρου.

Δικαιολογημένα, λοιπόν, θεωρείται ένας πολύτιμος σύμμαχος στην υγεία μας χάρη στις πολλαπλές ευεργετικές δράσεις της.

Η βιταμίνη D είναι επίσης γνωστή και ως η βιταμίνη του ήλιου γιατί ο ήλιος είναι ο βασικός υπεύθυνος για τη σύνθεση της. Παράγεται μέσω της δράσης της υπεριώδους ακτινοβολίας στη χοληστερόλη του δέρματος. Συγκεκριμένα, το 90% των ημερήσιων αναγκών μας σε βιταμίνη D προέρχεται από τον ήλιο ενώ το υπόλοιπο 10% προέρχεται από τροφές πλούσιες σε λιπαρά οξέα όπως γαλακτομικά, αβγά, μουρουνέλαιο, βοδινό συκώτι και κυρίως λιπαρά ψάρια   όπως σολομός, τόνος, σαρδέλες, μπακαλιάρος, σκουμπρί. Όσον αφορά τις ημερήσιες ανάγκες μας και τον τρόπο πρόσληψης της Vit.D,  η παρουσία του ήλιου είναι αναγκαία, αρκεί να αναλογιστεί κανείς πως αν ήμασταν  αναγκασμένοι να  προσλαμβάνουμε την πολύτιμη βιταμίνη D μέσω της διατροφής μας, τότε θα έπρεπε να καταναλώνουμε καθημερινά 7.5 λίτρα γάλα ή 20 αβγά ή 2 πιάτα σαρδέλες.

Αν και η βιταμίνη D θεωρείται δικαιολογημένα η «βιταμίνη του ήλιου», ωστόσο προκύπτει το παρακάτω παράδοξο ανεπάρκειας ή και έλλειψης βιταμίνης D στους μεσογειακούς λαούς, μεταξύ αυτών και στην Ελλάδα. Έχει βρεθεί πως αρκούν 20 min έκθεσης στον ήλιο, και κυρίως του προσώπου και των άνω άκρων, προκειμένου  να γίνει η σύνθεση της βιταμίνης D. Βέβαια, ο χρόνος έκθεσης στον ήλιο εξαρτάται από τρεις βασικούς παράγοντες, οι οποίοι είναι η ηλικία, το χρώμα δέρματος και τα υποκείμενα προβλήματα υγείας, όπως για παράδειγμα, η χρόνια νεφρική νόσος, η ηπατική ανεπάρκεια ή παθήσεις του γαστρεντερικού συστήματος. Έχει λοιπόν παρατηρηθεί πως όσο αυξάνει η ηλικία τόσο μειώνεται η ικανότητα σύνθεσης της Vit D και μάλιστα η μείωση αυτή ξεπερνά το 30% στις ηλικίες άνω των 70 ετών.

Στις μεσογειακές χώρες, όπως δηλαδή και στην Ελλάδα, λόγω της ηλιοφάνειας υπάρχει μεγαλύτερη συγκέντρωση μελανίνης στην επιδερμίδα συγκριτικά με την αντίστοιχη συγκέντρωση μελανίνης στους βόρειους λαούς. Αυτό συμβαίνει γιατί το ανθρώπινο σώμα προσπαθεί να προστατευθεί από την υπεριώδη ακτινοβολία μέσω της παραγωγής της μελανίνης. Η ηλιακή ακτινοβολία προκαλεί πολλαπλασιασμό των μελανοκυττάρων, δηλαδή αυξημένη εναπόθεση μελανίνης. Η μελανίνη όμως δρα σαν φίλτρο στην απορρόφηση της υπεριώδους ακτινοβολίας και έτσι εξηγείται γιατί στατιστικά υπάρχει μεγαλύτερη ανεπάρκεια ή έλλειψη της Vit D στους μεσογειακούς λαούς σε σχέση με τους βόρειους λαούς.

Επιπρόσθετα, μία ακόμα σημαντική διαφορά που δικαιολογεί το παραπάνω παράδοξο είναι ότι υπάρχουν ποιοτικές διαφορές στο διαιτολόγιο των πληθυσμών αυτών. Έτσι, ενώ στις μεσογειακές χώρες αποφεύγουμε τις λιπαρές τροφές  πλούσιες σε Vit D αντίθετα με το διαιτολόγιο των βόρειων λαών. Τέλος, υπάρχει και μία πρακτική εξήγηση του παράδοξου αυτού φαινομένου. Γεγονός είναι ότι παρόλη την ηλιοφάνεια, ωστόσο στην καθημερινότητά μας αποφεύγουμε τον ήλιο είτε μέσω της συστηματικής χρήσης αντιηλιακού, είτε επειδή φοράμε καπέλο ή γάντια και έτσι καλύπτουμε το πρόσωπο και τα άνω άκρα.

Για μία τέτοια πολύτιμη βιταμίνη, ο τρόπος προσδιορισμού της είναι πολύ απλώς αφού αρκεί μία απλή εξέταση αίματος. Τιμές 25(OH)D3  πάνω από 30ng/ml θεωρούνται φυσιολογικές, τιμές μεταξύ 20-30 ng/ml καταδεικνύουν ανεπάρκεια Vit D ενώ τιμές κάτω από 20 ng/ml φανερώνουν έλλειψη Vit D,  με συνηθέστερες επιπλοκές της έλλειψης Vit D , την εμφάνιση οστεοπόρωσης στους ενήλικους και της ,ευτυχώς σπανιότερης πια, ραχίτιδας στα παιδιά.
 
Η γενική σύσταση, προς αποφυγήν όλων αυτών, είναι οι ενήλικες να προσλαμβάνουν 800 IU ημερησίως για τη διατήρηση φυσιολογικών επιπέδων Vit D καθώς επίσης να καταναλώνουν λιπαρά ψάρια 2 φορές /εβδομάδα. Όσον αφορά τις ανάγκες της vit D στην κύηση, η αλήθεια είναι πως η βιβλιογραφία δεν είναι ιδιαίτερα  πλούσια. Ωστόσο υπάρχουν κάποιες λίγες μελέτες που συσχετίζουν  κάποιες παθολογικές καταστάσεις όπως Σακχαρώδη Διαβήτη κύησης , προεκλαμψία, γέννηση εμβρύων με χαμηλό βάρος για την ηλικία κύησης, έως και ενδομήτριο θάνατο. Προς αποφυγήν λοιπόν όλων αυτών των δυσάρεστων επιπλοκών, παρόλο τα λίγα βιβλιογραφικά δεδομένα, ωστόσο συστήνουμε μία αρχική μέτρηση της 25(OH)D3 στην αρχή της εγκυμοσύνης. Ο στόχος είναι επίτευξη επιπέδων μεγαλύτερα των 30-32 ng/ml.

Ανεπιφύλακτα τα οφέλη της Vit D είναι πολλαπλά και γι αυτό αξίζει να αξιοποιήσουμε στο έπακρο τα πλεονεκτήματά της μέσω της φαρμακευτικής χορήγησης ειδικά τους χειμερινούς μήνες όταν έχει διαπιστωθεί εργαστηριακά ανεπάρκεια ή έλλειψη της. Η Vit D μπορεί πραγματικά να συμβάλλει στην θωράκιση της υγείας του μυοσκελετικού συστήματος και όχι μόνο, αρκεί να γνωρίζουμε τις πραγματικές μας ανάγκες σε αυτήν.

Πού θα μας βρείτε

Σώρου 3-5,
Μαρούσι 15125
Τηλ. 210 6777747

banner io6 greek

Ιατρικό Κέντρο για όλες τις γυναίκες

Το γυναικολογικό ιατρείο Women's Care ( πρώην Group- Practice) δημιουργήθηκε το 1997, αρχικά από τον Στέλιο Γρηγοράκη και τη Sabine Wünschmann.

Εγγραφή στο Newsletter

Εισάγετε το email σας για ενημερώσεις ως προς τις εκδηλώσεις και προσφορές μας. O ιστότοπος μας ειναι GDPR compliant.

Χρησιμοποιούμε cookies για να βελτιώσουμε τον ιστότοπό μας και την εμπειρία σας όταν το χρησιμοποιείτε. Τα cookies που χρησιμοποιούνται για την ουσιαστική λειτουργία αυτού του ιστότοπου έχουν ήδη οριστεί. To find out more about the cookies we use and how to delete them, see our privacy policy.

  I accept cookies from this site.
EU Cookie Directive plugin by www.channeldigital.co.uk